Zastrzyki domięśniowe i podskórne – co warto wiedzieć
Czym różni się zastrzyk domięśniowy od podskórnego, co zabrać na wizytę i jak przewieźć lek – praktycznie, z perspektywy pielęgniarki.
Zastrzyk to dla wielu osób chwila stresu. Z mojego doświadczenia wiem, że sporo obaw znika, gdy pacjent wie, czego się spodziewać. Wyjaśniam, czym różnią się zastrzyki domięśniowe i podskórne oraz jak przygotować się do wizyty.
Domięśniowe czy podskórne – czym się różnią?
Zastrzyk domięśniowy podaje się głęboko w mięsień, najczęściej w pośladek lub ramię. Lek wchłania się stosunkowo szybko. Tak podaje się m.in. niektóre antybiotyki, leki przeciwzapalne czy witaminy z grupy B.
Zastrzyk podskórny trafia do tkanki tłuszczowej pod skórą, zwykle na brzuchu lub ramieniu. Używa się krótszej, cieńszej igły, a lek wchłania się wolniej. Tą drogą podaje się np. heparyny drobnocząsteczkowe czy niektóre leki hormonalne.
Sposób podania nie jest kwestią wyboru – wynika z rodzaju leku i decyzji lekarza.
Jeśli boisz się igieł, powiedz mi o tym na początku wizyty. Rozluźnienie mięśnia naprawdę zmniejsza ból przy zastrzyku domięśniowym, dlatego przy podaniu w pośladek najlepiej położyć się na brzuchu lub stanąć, przenosząc ciężar ciała na drugą nogę. Spokojny, głęboki oddech również pomaga.
Dlaczego potrzebne jest zlecenie lekarskie?
Pielęgniarka podaje lek na podstawie pisemnego zlecenia lekarskiego. Musi z niego jasno wynikać, jaki lek, w jakiej dawce, jaką drogą i jak często należy podać. To bezpieczeństwo dla Ciebie – dzięki temu wiem, że lek został dobrany przez lekarza, który zna Twój stan zdrowia.
- Zlecenie lekarskie (może to być wpis w dokumentacji lub zaświadczenie od lekarza).
- Lek kupiony w aptece, w oryginalnym opakowaniu z ulotką.
- Dokument tożsamości.
- Informacja o alergiach i lekach przyjmowanych na stałe.
Jak wygląda wizyta?
- Sprawdzam zlecenie, nazwę leku, dawkę i datę ważności.
- Pytam o alergie i samopoczucie.
- Dezynfekuję skórę i podaję lek w odpowiednie miejsce.
- Proszę, by po zastrzyku zostać chwilę w przychodni – zwłaszcza po pierwszej dawce nowego leku.
Zastrzyki wykonuję w przychodni RS-MED na Targówku, przy ul. Głębockiej 9/U1, niedaleko metra Kondratowicza. Więcej informacji znajdziesz na stronie zastrzyki, a termin możesz ustalić przez kontakt.
Po zastrzyku – na co zwrócić uwagę?
Niewielka bolesność, lekkie zaczerwienienie czy mały siniak w miejscu wkłucia zdarzają się i zwykle mijają same. Nie masuj mocno miejsca po zastrzyku podskórnym, chyba że ulotka mówi inaczej. Przy serii zastrzyków miejsca wkłucia się zmienia.
Jeśli lekarz zlecił serię zastrzyków, zabieraj zlecenie na każdą wizytę i trzymaj się ustalonych odstępów między dawkami. Gdy zdarzy się opuścić termin, nie podwajaj dawki na własną rękę – skontaktuj się z lekarzem, który zdecyduje, co dalej.
Pytania i odpowiedzi
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem. Wyniki badań zawsze interpretuje lekarz.